Stron: 608

Format: 16,5 x 23,4 cm

Rok wydania: 2016

Oprawa: miękka

Doktryna jakości. Wydanie II turkusowe. Rzecz o turkusowej samoorganizacji

Andrzej Jacek Blikle

Pracuj z sensem!

Pierwsze wydanie Doktryny jakości miało postać notatek do moich wykładów w drugiej połowie lat 90. W tamtych czasach idee leżące u podstaw zarządzania jakością przez znaczną część menedżerów były traktowane jako co najmniej dziwne. Gdy zachęcałem do porzucenia metody kija i marchewki, większość uważała, że to utopia. Z uporem podkreślałem praktyczną użyteczność moich twierdzeń, przekonując, że ludzie pracujący w atmosferze partnerstwa i zaufania działają wydajniej i popełniają mniej błędów, a to przekłada się na wyniki finansowe.

W ostatnim czasie zacząłem zauważać istotną zmianę w nastawieniu moich słuchaczy. Coraz częściej słyszę: "Ja tak zarządzam i to się sprawdza". Spotykam też firmy, które stworzenie przyjaznego miejsca pracy uznały za swój główny cel, a wysoką skuteczność traktują jak środek do realizacji tego celu.

Tę nową perspektywę umocniła we mnie lektura książki Frederica Laloux Pracować inaczej i opisana w niej idea "organizacji turkusowej", gdzie tradycyjne zarządzanie ustępuje partycypacyjnej samoorganizacji. Ideę turkusu postanowiłem uczynić motywem przewodnim drugiego wydania mojej książki. Tę książkę adresuję do wszystkich, którzy chcieliby, aby praca nadawała sens ich życiu, stanowiła przestrzeń do rozwoju, sprawczości i spełnienia. Taki program można by uznać za akademicką utopię, gdyby nie fakt, że realizuje się go w rosnącej liczbie organizacji (również w Polsce). Wszędzie zapewnia zarówno radość z pracy, jak i znacznie wyższą skuteczność działania.

Nowa wersja książki została również poszerzona o praktyczną metodykę wdrażania „turkusowego TQM”, którą stworzyliśmy wspólnie z Jackiem, Dorotą i Sonią Jakubowskimi (twórcami Metody TROP) i nazwaliśmy Tropem Jakości. Opiera się ona na przekonaniu, że zbudowanie „turkusowej organizacji” to nie "przeszkolenie załogi" w nowych procedurach, ale doprowadzenie do głębokiej przemiany społecznej, wymagającej zarówno porzucenia utartych sposobów myślenia, jak i zdobycia nowych nawyków i opanowania nowych narzędzi.

Nagrody przyznane pierwszemu wydaniu książki „Doktryna jakości”:

• Pierwsze miejsce w kategorii Najlepszy poradnik ekonomiczny w konkursie Economicus 2015 organizowanym przez Dziennik Gazeta Prawna.
• Nagroda Kolegium Nauk o Przedsiębiorstwie Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie w roku 2016 Za najlepszą pracę z zakresu nauk o przedsiębiorstwie w latach 2014-2015.

O autorze

Andrzej Jacek Blikle - profesor matematyki w zakresie matematycznych podstaw informatyki, pracownik PAN i członek Academia Europaea (Europejskiej Akademii Nauk). Prezesa zarządu stowarzyszenia Inicjatywa Firm Rodzinnych i Rady Fundacji Centrum im. Adama Smitha oraz ponad dwudziestu innych organizacji. Jest też dyplomowanym mistrzem cukierniczym, a w latach 1990 – 2010 kierował firmą A.Blikle rozwijając ją w tym czasie z jednej cukierni do 15 placówek w Warszawie i 8 w sieci franchisingu poza Warszawą. Dziś jest członkiem jej rady nadzorczej.

Spis treści:

Nagrody przyznane pierwszemu wydaniu

Podziękowania do pierwszego wydania

Podziękowania do drugiego wydania

Co nowego w drugim wydaniu

Prolog

CZĘŚĆ I. WPROWADZENIE

Rozdział 1. Społeczne uwarunkowania pracy

1.1. Cele organizacji gospodarczej

1.2. Społeczeństwo wiedzy

1.3. Obywatelska przedsiębiorczość

1.4. Żyj i pracuj z sensem

Rozdział 2. Turkusowa ewolucja

2.1. Perspektywa historyczna

2.2. Turkus - jak ja go widzę

2.2.1. Demokracja partnerska

2.2.2. Nowa filozofia życia i pracy

2.2.3. Samozarządzanie czy samoorganizacja?

2.3. Droga do turkusu i jakości

2.3.1. Nowa perspektywa

2.3.2. Turkusowa cywilizacja pracy

2.3.3. Turkusowa struktura organizacyjna

2.3.4. Drużyny akcyjne

2.3.5. Rola byłego kierownictwa

2.3.6. Turkusowa kultura jakości

2.3.7. Krok po kroku

2.3.8. Czy to się może udać?

2.4. Studia przypadków

2.4.1. Morning Star

2.4.2. Buurtzorg

2.4.3. Egon Zehnder International

2.4.4. Mary Kay Cosmetics

2.4.5. W.L. Gore & Associates

2.4.6. Semco

2.4.7. Marco

2.4.8. Brewa

CZĘŚĆ II. BUDOWANIE RELACJI

Rozdział 3. Gdy słuchasz i mówisz

3.1. Uważność

3.1.1. Aktywne słuchanie

3.1.2. Asertywność

3.1.3. Komunikowanie

3.2. Spór

3.2.1. Wygrał-przegrał czy wygrał-wygrał

3.2.2. Konsensus

3.3. Krytyka

3.3.1. Prokurator i coach

3.3.2. Skarga podwładnego na szefa

3.3.3. Gdy masz problem z własnym szefem

3.4. Pułapki, błędy i problemy

3.4.1. Manipulacja

3.4.2. Raport na zamówienie

3.4.3. Arogancja i upokorzenie

3.4.4. Złość

3.4.5. Gdy nasze uwagi są ignorowane

3.5. Trudne rozmowy

3.5.1. Jacek i Marek - warstwa zewnętrzna

3.5.2. Anatomia trudnej rozmowy

3.5.3. Jacek i Marek - warstwy wewnętrzna i historyczna

3.5.4. Wojna czy pokój

3.5.5. Rozmowa O RZECZY

3.5.6. Niewątpliwa prawda - ojciec i syn

3.5.7. Nie zakładaj, że on tak chciał - Karol i Ewa

3.5.8. Porzućmy oskarżenia - szefowa i asystent

3.5.9. Pokojowo o uczuciach - matka i syn

3.5.10. Jacek i Marek - trudna rozmowa

Rozdział 4. Strach przed mówieniem prawdy

4.1. Analiza zjawiska

4.1.1. Rodzaje strachu

4.1.2. Koszty strachu

4.1.3. Przyczyny strachu

4.1.4. Okoliczności wywołujące strach

4.1.5. Zwolnienia z pracy

4.2. Drogi wyjścia

4.2.1. Od czego zacząć

4.2.2. Porozmawiajmy o strachu

4.2.3. Norma zachowania

4.2.4. Gdy przychodzi zła wiadomość

4.2.5. Eliminuj wieloznaczne zachowanie

4.2.6. Dyskutuj o niedyskutowalnym

4.2.7. Podejmowanie decyzji

4.2.8. Czarnowidztwo

Rozdział 5. Inteligencja emocjonalna

5.1. Dwie składowe inteligencji

5.2. Nasze kluczowe talenty emocjonalne

5.3. Jak radzić sobie z brakiem talentu

5.4. Indywidualne traktowanie talentów

5.5. Strategia rozwoju kapitału ludzkiego w firmie

5.6. Gdy jesteś przełożonym

CZĘŚĆ III. BUDOWANIE MOTYWACJI

Rozdział 6. Dylemat lidera - przemoc czy partnerstwo?

6.1. Nowa wiedza

6.2. Zaufanie i odpowiedzialność

6.3. Koszty przemocy

6.4. Koszty partnerstwa

6.5. Czym są przemoc i partnerstwo

6.6. Dlaczego jedne firmy odnoszą sukces, a inne nie

Rozdział 7. Rodzaje i źródła motywacji

7.1. Korzyści i wartości

7.2. Motywacyjne sprzężenie zwrotne

7.3. Turkusowe stanowisko pracy

7.4. Zarządzanie podmiotowe i przedmiotowe

7.5. Organizacja zaangażowana

7.6. Dysonans godnościowy

Rozdział 8. Przemoc

8.1. Archetyp kija i marchewki

8.2. Postawa a zachowanie

8.3. Cel główny a zagrywka

8.4. Dwie pułapki

8.5. Słabi i silni - przeciwnicy

8.6. Premia za jakość i wydajność

8.7. Dźwignia premiowa - zachęcanie do stwarzania pozorów

8.8. Zarządzanie przez cele - pułapka specjalna

8.8.1. Stan wyjściowy

8.8.2. Motywacja - pierwsza próba

8.8.3. Potrzebny konsultant

8.8.4. MBO w Jutrzni SA

8.8.5. Pierwsze wyzwanie dla dyrektora Kowalskiego

8.8.6. Drugie wyzwanie dla dyrektora Kowalskiego

8.8.7. Ocena systemu po roku

8.8.8. Czy można było uniknąć tych problemów?

8.8.9. Premia dla rady nadzorczej

8.8.10. Nierówne szanse w grze

8.8.11. Opinia niezależnego eksperta

8.8.12. MBO w oczach Edwardsa Deminga

8.9. Wina czy przyczyna

8.10. Współzawodnictwo

8.11. Podsumowanie modelu przemocy

8.11.1. Samosprawdzająca się przepowiednia

8.11.2. Gry wojenne

8.11.3. Kto z kim prowadzi grę wojenną

8.11.4. Trzy prawa o dualności

Rozdział 9. Partnerstwo

9.1. Jeżeli nie marchewkij, to co?

9.2. Zasada 4W

9.2.1. Współpraca

9.2.2. Wartość

9.2.3. Wybór

9.3. Z czego trzeba zrezygnować

9.3.1. W drodze od przemocy do partnerstwa

9.3.2. Młodsi i starsi - partnerzy

9.3.3. Rezygnacja z ocen rocznych

9.3.4. W sprawie lenistwa

9.4. Pułapki zarządzania bez kija i marchewki

9.5. Archetyp słońca i deszczu

9.6. Pochwały a wyrazy uznania

9.7. Upominek wraz z wyrazami uznania

9.8. Premia roczna - miseczka

9.9. Reforma systemu wynagrodzeń sprzedawców

9.9.1. Sytuacja wyjściowa

9.9.2. Lepsi nie są lepsi

9.9.3. Lepsi są lepsi

9.9.4. Sposobu lepszych nie da się powielić

9.9.5. Sposób lepszych da się powielić

9.9.6. Lepsi pracują więcej

9.9.7. Lepsi umieją więcej

9.10. Nieporozumienia w sprawie partnerstwa i zaufania

9.10.1. Partnerstwo to nie kumplostwo

9.10.2. Partnerstwo nie wyklucza dowodzenia

9.10.3. Partnerstwo nie wyklucza monitoringu

9.10.4. Partnerstwo to nie demokracja ateńska

9.11. Fundament strategiczny

9.11.1. Konstrukcja fundamentu strategicznego

9.11.2. Realizacja strategii

9.12. Przemoc a etyka w biznesie

Rozdział 10. Zarządzanie bez budżetu

10.1. Jak to się zaczęło

10.2. Budżet kontraktowy

10.3. Prognoza nawigacyjna

10.4. Porównanie modeli

10.5. Kilka wniosków

Rozdział 11. System wynagrodzeń

11.1. Kształtowanie systemu wynagrodzeń

11.2. Przykładowy system wynagrodzeń

11.3. Aktualizacja systemu wynagrodzeń

11.4. Trudny okres transformacji

11.5. Reakcje pracowników

11.6. Symetryczna relacja pomiędzy firmą a pracownikiem

Rozdział 12. Kompendium zarządzania procesowego

12.1. Hierarchiczna struktura organizacyjna

12.2. Zarządzanie wiedzą

12.3. Procesowa struktura organizacyjna

12.4. Pojęcie procesu

12.5. Hybrydowy model przejściowy

12.6. Przepływy pomiędzy procesami

12.7. Interesariusze procesu

12.8. Obowiązki wykonawców procesów

12.9. Obowiązki właściciela procesu

12.10. O czyją wiedzę powinien dbać właściciel procesu

12.11. Uprawnienia właściciela procesu

12.12. Pełnomocnicy właścicieli procesów

12.13. Kierownicy zespołów

12.14. Dyżurni zespołów

12.15. Zarządzanie procesowe a tradycyjne

12.16. Model kariery pracownika

CZĘŚĆ IV. DROGA DO JAKOŚCI

Rozdział 13. Zasady podstawowe

13.1. Filozofia jakości a filozofia turkusu

13.2. Dwa słowa wstępu

13.3. Edwards Deming w Japonii

13.4. Doktryna Jakości

13.5. Wady są jak zarazki

13.6. Zasada stałego doskonalenia

13.7. Zasada współpracy

13.8. Zasada racjonalności

13.9. Czym jest jakość

13.10. Jakość a wartość

13.11. Niska jakość kosztuje

13.12. Dobra praca to lekka praca

13.13. Nie oczekuj perfekcji - oczekuj postępu

13.14. Myślenie systemowe

13.15. Czternaście zasad Edwardsa Deminga

13.16. Sześć śmiertelnych chorób

13.16.1. Brak wytrwałości w konsekwentnym dążeniu do celu

13.16.2. Nacisk na zyski w krótkim okresie

13.16.3. Przeglądy kadrowe, wynagrodzenie zależne od wydajności

13.16.4. Mobilność członków kierownictwa

13.16.5. Zarządzanie firmą jedynie na podstawie widocznych liczb

13.16.6. Twarda kultura zarządzania

13.17. Cztery zasady Henry‘ego Forda

13.18. Zbigniew Bujak o policji drogowej i służbach celnych

Rozdział 14. Specyficzne drogi do TQM

14.1. Sześć sigma

14.2. Szczupłe zarządzanie

14.3. Droga Toyoty

14.4. Tropem Jakości

Rozdział 15. Inkubatory jakości

15.1. Czym są inkubatory jakości

15.2. Trampoliny i bariery

15.2.1. Idea warsztatu

15.2.2. Aby się chciało chcieć

15.2.3. Trampoliny

15.2.4. Trampoliny godnościowe

15.2.5. Bariery

15.2.6. Ustalenie zakresu analizy

15.2.7. Ustalenie listy barier

15.2.8. Zgłaszanie barier

15.2.9. Ustalanie nazw dla rodzin pokrewieństwa

15.2.10. Referendum z hierarchią

15.2.11. O czym dowiadujemy się z analizy barier

15.2.12. O czym należy pamiętać przy analizowaniu barier

15.2.13. Cztery kroki do usunięcia barier

15.2.14. Inne zastosowania diagramów pokrewieństwa

15.3. Metoda 5S - pierwszy krok

15.4. Drzewo wymagań krytycznych dla jakości

15.5. Burza mózgów

15.6. Karuzela pomysłów

15.7. Rybia ość

15.8. Pięć razy dlaczego

15.9. Analiza Pareta

15.10. Tabelka jak jest - jak być powinno

15.10.1. Ustalanie problemu

15.10.2. Wypełnianie tabelki

15.11. Tabelka plus-delta

15.12. Cykl jakości Shewharta

15.13. Metoda siedmiu kroków

15.13.1. Zasady ogólne

15.13.2. Przykład zastosowania

15.14. Pomóżmy sobie - wspólnota wewnątrz zespołu

15.15. Pomóżmy innym - wspólnota zespołów

Rozdział 16. Jak to wszystko zrealizować

16.1. Od czego zacząć

16.2. Siedem procesów przemiany

16.2.1. Uczymy się asertywnej komunikacji

16.2.2. Budujemy zaangażowanie

16.2.3. Budujemy kulturę pracy zespołowej

16.2.4. Budujemy fundament strategiczny

16.2.5. Zdobywamy wiedzę i umiejętności

16.2.6. Tworzymy strukturę procesową

16.2.7. Realizujemy zasadę ustawicznego doskonalenia

16.3. Co zrobić, by się udało

16.3.1. Potencjalne źródła oporu

16.3.2. Przypadek szczególny - firmy rodzinne

16.3.3. Interesariusze wdrożenia

16.3.4. Zmiana nawyków

16.3.5. Podsumowanie

CZĘŚĆ V. ZROZUMIEĆ GŁOS PROCESU LOSOWEGO

Rozdział 17. O procesach losowych ogólnie

17.1. Po co nam procesy losowe

17.2. Syndrom balonika

17.3. Procesy deterministyczne i losowe

17.4. Przebiegi i histogramy procesów losowych

Rozdział 18. Głos procesu

18.1. Procesy normalne

18.2. Karty kontrolne Shewharta

18.3. Procesy uregulowane i rozregulowane

18.4. Statystyczne sterowanie procesami

18.5. Majsterkowanie

18.6. Pułapki oceny procesów "na oko"

18.6.1. Trzy zespoły sprzedawców

18.6.2. Wypadki w fabryce

Rozdział 19. Głos klienta

19.1. Reżim jakościowy procesu

19.2. Stawianie celów

19.3. Syndrom "traf w mój kamień"

Rozdział 20. Odkrywanie ukrytych zaburzeń X

20.1. Sygnały zagłuszone

20.2. Gdy wyjątki stają się regułą

20.3. Gdy precedens tworzy nowy standard

20.4. Ile pomiarów

CZĘŚĆ VI. NARZĘDZIA PROCESOWE

Rozdział 21. Zarządzanie procesami

21.1. Procesowy atlas firmy

21.2. Produkty i ich normy jakości

21.2.1. Dokumenty

21.2.2. Narzędzia

21.2.3. Dokumentacje produktów

21.2.4. Kompleksy produktowe

21.2.5. Techniczne kompleksy narzędziowe

21.2.6. Informatyczne kompleksy narzędziowe

21.2.7. Bazy danych

21.2.8. Kartoteki

21.2.9. Decyzje operacyjne

21.2.10. Różne poziomy podejmowania decyzji

21.2.11. Drużyny

21.2.12. Stany rynku

21.2.13. Produkty umiejscowione

21.3. Typy czynności procesowych

21.3.1. Czynności wytwórcze

21.3.2. Czynności zmiany stanu

21.3.3. Czynności przemieszczania

21.3.4. Czynności bez dostawcy

21.4. Rodzaje czynności procesowych

21.4.1. Czynności sprzedażowe

21.4.2. Czynności logistyczne

21.4.3. Czynności marketingowe

21.4.4. Czynności biurowe

21.4.5. Czynności HR-owe

21.5. Typowe procesy w organizacji gospodarczej

21.6. Przepływy między procesami

21.7. Poziom szczegółowości procesowego modelu firmy

21.8. Różne opisy przedsiębiorstwa

Rozdział 22. Księga standardów

22.1. Dokumenty księgi standardów

22.1.1. Rodzaje dokumentów

22.1.2. Strażnik księgi standardów

22.1.3. Indeksacja dokumentów

22.1.4. Indeksacja załączników

22.1.5. Numeracja wersji standardów

22.1.6. Nazwy plików

22.1.7. Przechowywanie i dostęp do dokumentów KS

22.1.8. Dziennik KS

22.1.9. Spis dokumentów KS

22.1.10. Słownik KS

22.2. Tworzenie, modyfikowanie lub usuwanie standardu KS

22.2.1. Procedura koordynatora

22.2.2. Zasady sprawdzania i zatwierdzania dokumentów KS

22.2.3. Procedura strażnika KS

22.2.4. Dokument opisujący standard

22.3. Zakresy obowiązków

22.3.1. Strażnik KS

22.3.2. Pozostałe osoby

CZĘŚĆ VII. ZARZĄDZANIE PRZEPŁYWEM INFORMACJI

Rozdział 23. Zbiorowa wiedza

23.1. Mądrość stada

23.2. Mądrość tłumu

23.3. Mądrość tłumu witryn internetowych

Rozdział 24. Firma 2.0 - platformy komunikacyjne

24.1. Kanały a platformy

24.2. Warstwy społecznościowe w sieci

24.3. Obawy i uprzedzenia wobec platform

24.4. Kodeks postępowania na SSPS

24.5. Jak zaprojektować SSPS

24.6. Jak wdrożyć SSPS

24.7. Jak ocenić SSPS

DODATKI

Wskazówki bibliograficzne

Spisy

Bibliografia

Skorowidz